share experienceshareexperiencememcachedmemcached
Hiện kết quả từ 1 tới 2 của 2

Chủ đề: [Việt Nam -54 Dân tộc anh em ] Dân tộc Kinh

  1. #1
    Thành viên
    Thành viên danh dự

    Ngày tham gia
    Aug 2010
    Bài viết
    3.610
    Next Level: 2.390

    [Việt Nam -54 Dân tộc anh em ] Dân tộc Kinh

    Dân tộc Việt có tên gọi khác là Việt. Người Kinh cư trú khắp tỉnh, nhưng đông nhất là các vùng đồng bằng và thành thị.
    Dân số: 55.900.224 người, chiếm 86,83% dân số toàn quốc.

    Ngôn ngữ: Người Việt có tiếng nói và chữ viết riêng. Tiếng Việt nằm trongnhóm ngôn ngữ Việt Mường (ngữ hệ Nam Á).




    Cô gái Huế. Ảnh: Internet.

    Lịch sử: Tổ tiên người Việt từ rất xa xưa đă định cư chắc chắn ở Bắc bộ và bắc Trung bộ. Trong suốt tiến tŕnh phát triển của lịch sử Việt Nam, người Việt luôn là trung tâm thu hút và đoàn kết các dân tộc anh em xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.





    Em gái Miền Tây. Ảnh: Internet.

    Đặc điểm kinh tế:

    Nông nghiệp lúa nước đă được h́nh thành và phát triển ở người Việt từ rất sớm. Trải qua bao đời cày cấy, ông cha ta đă tổng kết kinh nghiệm làm ruộng rất sâu sắc: "Nhất nước, nh́ phân, tam cần, tứ giống". Hệ thống đê điều ḱ vĩ ngày nay là sự chứng minh hùng hồn tinh thần ngoan cường chế ngự tự nhiên để sống và sản xuất nông nghiệp của ông cha ta. Chăn nuôi lợn, gia súc, gia cầm, thả cá... cũng rất phát triển. Đặc biệt con trâu trở thành "đầu cơ nghiệp" của nhà nông. Người Việt nổi tiếng "có hoa tay" về nghề thủ công nghiệp, phát triển bách nghệ - trăm nghề mà nghề nào dường như cũng đạt đến đỉnh cao của sự khéo léo tài hoa. Không ít làng thủ công đă tách khỏi nông nghiệp. Chợ làng, chợ phiên, chợ huyện... rất sầm uất. Hiện nay, các đô thị và các khu công nghiệp đang ngày càng phát triển trong tiến tŕnh công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước.





    Nghề trồng lúa ở Việt Nam. Ảnh: Internet.
    Tổ chức cộng đồng:

    Đại bộ phận người Việt sinh sống thành từng làng, dăm ba làng họp lại thành một xă.

    Làng người Kinh thường trồng tre bao bọc xung quanh, nhiều nơi có cổng làng chắc chắn. Mỗi làng có đ́nh là nơi hội họp và thờ cúng chung.





    Làng mạc Việt Nam. Ảnh: Internet.

    Nhiều xă cũng chỉ bao gồm một làng lớn và một số xóm độc lập mới tách ra từ làng lớn. Trong làng thường có nhiều xóm, có xóm lớn tương đương với thôn và thôn Bắc bộ gần tương tự như một ấp của Nam bộ. Trước Cách mạng tháng Tám, mỗi làng có một tổ chức hành chính - tự quản riêng khá chặt chẽ. Tổ chức Phe Giáp làm nơi quy tụ của dân làng để lo toan nhiều công việc của làng xă từ quản lư nhân đinh đến việc hiểu, việc tế lễ Thành hoàng. Những làng thủ công c̣n có tổ chức phường hội của những người cùng nghề nghiệp. Đặc biệt, trong làng, sự phân chia dân nội tịch và dân ngoại tịch (ngụ cư) được quy định rơ trong Hương khoán ước của làng. Lệ làng được quy định một cách tương đối toàn diện và chặt chẽ về các mặt hoạt động của làng buộc mọi người thừa nhận và tự giác thực hiện.


    Người Kinh có tập quán ăn trầu cau, hút thuốc lào, thuốc lá, uống nước chè, nước vối. Ngoài cơm tẻ, cơm nếp, c̣n có cháo, xôi. Mắm tôm, trứng vịt lộn là món ăn độc đáo của người Kinh.


    Hôn nhân gia đ́nh:

    Trong gia đ́nh người Kinh, người chồng (người cha) là chủ. Con cái lấy họ theo cha và họ hàng phía cha là "họ nội", c̣n đằng mẹ là “họ ngoại”. Con trai đầu có trách nhiệm tổ chức thờ phụng cha mẹ, ông bà đă khuất. Mỗi họ có nhà thờ họ, có người trưởng họ quán xuyến việc chung. Hôn nhân theo chế độ một vợ một chồng. Việc cưới xin phải trải qua nhiều nghi thức, nhà trai hỏi vợ và cưới vợ cho con. Người Kinh coi trọng sự trinh tiết, đức hạnh của các cô dâu, đồng thời chú ư đến gia thế xuất thân của họ.





    Miếng trầu là đầu câu chuyện. Ảnh: Internet.

    Gia đ́nh của người Việt hầu hết và những gia đ́nh nhỏ gồm 2 thế hệ theo chế độ phụ quyền nhưng phụ nữ vẫn giữ vai tṛ quan trọng, thường là người quản lư kinh tế trong gia đ́nh.

    Người Việt có rất nhiều ḍng họ, có những họ rất phổ biến như Nguyễn, Trần, Lê, Phạm, Vũ... dường như địa phương nào cũng có. Mỗi tộc họ, thường có nhà thờ tổ riêng, họ lại chia ra làm nhiều chi phái và mỗi chi phái lại bao gồm nhiều nhánh. Mỗi nhánh lại bao gồm các anh em cùng bố mẹ, ông bà. Quan hệ họ nội được truyền giữ bền chắc qua nhiều đời. Anh em họ hàng (kể cả họ nội và họ ngoại đều yêu thương giúp đỡ lẫn nhau).

    Người Việt rất coi trọng t́nh yêu trong trắng chung thuỷ. Dưới thời phong kiến thường là "cha mẹ đặt đâu c̣n ngồi đấy", ngày nay nam nữ tự t́m hiểu. Để đi đến hôn nhân - thành vợ thành chồng, nghi lễ cưới xin truyền thống ở người Việt phải trải qua mấy bước cơ bản sau:

    * Dạm: nhờ một người làm mối đến nhà gái ướm hỏi trước.

    *Hỏi: Sắp lễ vật sang thưa chuyện chính thức với gia đ́nh và họ hàng nhà gái.

    *Cưới: Tổ chức lễ tŕnh tổ tiên, ra mắt họ hàng làng xóm, tổ chức rước râu về nhà trai.

    *Lại mặt: Cô dâu, chú rể về thăm lại nhà bố mẹ đẻ (nhà gái).

    Qua các bước này và dĩ nhiên trước đó phải qua đăng kư kết hôn th́ đôi trai gái chính thức trở thành cặp vợ chồng mới.

    Văn hóa:

    Vốn văn học cổ của người Kinh khá lớn: có văn học miệng (truyện cổ, ca dao, tục ngữ), có văn học viết bằng chữ (những áng thơ, văn, bộ sách, bài hịch). Nghệ thuật phát triển sớm và đạt tŕnh độ cao về nhiều mặt: ca hát, âm nhạc, điêu khắc, hội họa, múa, diễn xướng. Hội làng hàng năm là một dịp sinh hoạt văn nghệ rôm rả, hấp dẫn nhất ở nông dân.

    Nhà cửa:

    Nhà người Việt miền Bắc: Kiểu nhà ba gian hai chái với v́ kèo suốt - giá chiêng - sáu hàng cột là tiêu biểu hơn cả. Cũng có thể là v́ kèo chuyền (một biến dạng gần của v́ kèo suốt). Tổ hợp hai nhà : nhà chính và nhà phụ kết hợp với nhau theo h́nh "thước thợ ". Mặt bằng sinh hoạt: gian giữa đặt bàn thờ tổ tiên, phản gỗ (ghế ngựa) dành cho chủ nhà và bàn ghế tiếp khách. Hai gian bên của gian giữa kê giường tủ giành cho các thành viên nam trong nhà. Hai gian chái có vách (đố hoặc tường) ngăn với ba gian giữa. Trong các gian này dành cho sinh hoạt của các thành viên nữ, đồng thời c̣n là nơi để cất lương thực và các thứ lặt vặt khác. Đó là ngôi nhà chính, c̣n nhà phụ: một gian hai chái, v́ kèo thường đơn giản (v́ kèo cầu hoặc v́ kèo - ba cột). Nhà này thường là nhà bếp kết hợp làm nơi để nông cụ, cối xay, cối giă, và chuồng trâu...

    Nhà người Việt miền Trung: một kiểu nhà rất phổ biến của người Việt cở miền Trung là nhà rường. V́ kèo bốn cột không có giá chiêng, đặt trên lưng trếng (xà ḷng) của hai v́ kèo, gian giữa người ta đặt một cái rương dùng làm kho. Yếu tố này chúng ta có thể thấy ở nhà một số cư dân thuộc ngôn ngữ Môn-Khơ me cực nam Trung Bộ : Mạ, Chil. Cơ ho, Xtiêng...Cách bố trí trong nhà có khác nhà miền Bắc đôi chút. Nói đến nhà miền Trung c̣n phải kể đến một kiểu nhà khá đặc biệt, đó là nhà lá mái. Nhà gồm hai lớp nóc: lớp trong bằng đất, lớp ngoài lợp lá, chủ yếu là để chống gió Lào.

    Người Việt thường ở nhà trệt. Trong khuôn viên thường được bố trí liên hoàn nhà - sân - vườn - ao. Ngôi nhà chính thường có kết cấu ba gian hoặc năm gian và gian giữa là gia trang trọng nhất, đặt bàn thời gia tiên. Những gian bên là nơi nghỉ ngơi, sinh hoạt của các thành viên trong gia đ́nh, gian buồng được bố trí ở chái nhà làm chỗ ở của phụ nữ và cũng là nơi cất trữ lương thực, của cải của gia đ́nh. Nhà bếp thường được làm liền với chuồng nuôi gia súc. ở nhiều tỉnh Nam bộ, nhà bếp thường được làm sát kề hay nối kề với ngôi nhà chính. Sân để phơi và để sinh hoạt gia đ́nh và cũng để tạo không gian thoáng mát rất phù hợp với điều kiện khí hậu nhiệt đới ẩm.

    Trang phục:

    + Trang phục nam (xưa)

    Trang phục thường nhật:Nh́n chung người Việt (Bắc, Trung, Nam), thường ngày mặc áo cách nâu, xẻ ngực, cổ tṛn, xẻ tà, hai túi dưới. Đây là loại áo ngắn mặc với quần lá tọa ống rộng. Đó là loại quần có cạp hoặc dùng dây rút. Trước đây nam để tóc dài, búi tó, hoặc thắt khăn đầu ŕu, đóng khố...

    Trong lễ, tết, hội hè:Nam thường mặc áo dài màu đen, hoặc loại vải the có lót trắng bên trong, đầu đội khăn xếp, quần tọa màu trắng. Đó là loại áo dài, xẻ nách phải không trang trí hoa văn, nếu có chỉ là loại hoa văn dệt cùng màu tinh tế trên vải. Chân đi guốc mộc

    + Trang phục nữ (xưa)

    Trang phục thường nhật:

    Phụ nữ miền Bắc và Bắc Trung Bộ thường mặc áo cách ngắn vải nâu phía trong mặc yếm. Đó là loại áo cổ tṛn, viền nhỏ, tà mở; nếu mặc với yếm th́ thường không cài cúc ngực. Chiếc yếm màu vàng tơ tằm hay hoa hiên, nâu non, là vuông vải mang chéo trước ngực, góc trên khoét tṛn hay chữ V để làm cổ. Cổ yếm có dải vải buộc ra sau gáy, dưới có hai dải vải dài buộc sau lương h́nh chữ nhật hoặc tam giác. Váy là loại váy kín (ống), có nơi mặc ngắn đến ống chân như Bắc và Trung bộ. Thắt lưng là bao lương bằng vải màu (có nơi gọi là ruột tượng) quấn ra ngoài cạp váy. Khi ra đường họ thường mang khăn vuông đội theo lối "mỏ quạ" hoặc các loại nón: thúng, ba tầm... Phụ nữ Nam Bộ thường ngày mặc áo bà ba với các kiểu cổ tṛn, cổ trái tim, cổ bà lai. Phụ trang đi kèm với bộ bà ba là chiếc khăn rằn thường có ô vuông xen kẽ hai màu, là loại khăn có nguồn gốc của người Khơ Me mà người Việt đă ảnh hưởng.

    Trang phục trong lễ, tết, hội hè:

    Trong những dịp này phụ nữ Việt thường mang áo dài. Áo dài có hai loại: Loại xẻ ngực buông vạt không cài cúc bên trong thường mặc áo 'cổ xây' cho kín đáo; loại thứ hai là loại áo năm thân, xẻ nách phải cổ đứng. Có loại mặc theo lối vạt đè chéo lên nhau dùng dây lưng buộc ngang thân rồi buông xuống phía trước. Họ thường để tóc dài vấn khăn thành vành tṛn quanh đầu, ngoài trùm khăn hoặc đội nón ba tầm, nón thúng. Các thiếu nữ thường vấn tóc đuôi gà. Mùa rét phổ biến quấn trên đầu chiếc khăn vuông màu thâm. Đồ trang sức thường mang là các loại trâm, ṿng cổ, hoa tai, nhẫn, ṿng tay mang phong cách từng vùng.




    (Ảnh: Internet)

    Chiếc nón lá có sườn nón gồm những nan tre xếp thẳng dọc và khoảng 16 ṿng nan tre xếp tṛn đường kính từ nhỏ xíu trên đỉnh nón đến lớn dần theo vành nón. Ngày nay, chiếc nón lá thường được sử dụng trong lớp phụ nữ b́nh dân và ở vùng nông thôn, v́ chức năng của nó phần lớn che nắng cho người lao động vất vả, nên phải chắc bền và tương đối cứng cáp chớ không nhẹ nhàng, mỏng manh như nón lá bài thơ ở Huế.

    Đại bộ phận người Việt sinh sống thành từng làng, dăm ba làng họp lại thành một xă.

    Làng người Kinh thường trồng tre bao bọc xung quanh, nhiều nơi có cổng làng chắc chắn. Mỗi làng có đ́nh là nơi hội họp và thờ cúng chung.

    Nhiều xă cũng chỉ bao gồm một làng lớn và một số xóm độc lập mới tách ra từ làng lớn. Trong làng thường có nhiều xóm, có xóm lớn tương đương với thôn và thôn Bắc bộ gần tương tự như một ấp của Nam bộ. Trước Cách mạng tháng Tám, mỗi làng có một tổ chức hành chính - tự quản riêng khá chặt chẽ. Tổ chức Phe Giáp làm nơi quy tụ của dân làng để lo toan nhiều công việc của làng xă từ quản lư nhân đinh đến việc hiểu, việc tế lễ Thành hoàng. Những làng thủ công c̣n có tổ chức phường hội của những người cùng nghề nghiệp. Đặc biệt, trong làng, sự phân chia dân nội tịch và dân ngoại tịch (ngụ cư) được quy định rơ trong Hương khoán ước của làng. Lệ làng được quy định một cách tương đối toàn diện và chặt chẽ về các mặt hoạt động của làng buộc mọi người thừa nhận và tự giác thực hiện.

    Người Kinh có tập quán ăn trầu cau, hút thuốc lào, thuốc lá, uống nước chè, nước vối. Ngoài cơm tẻ, cơm nếp, c̣n có cháo, xôi. Mắm tôm, trứng vịt lộn là món ăn độc đáo của người Kinh.

    Thờ cúng tổ tiên là hoạt động tinh thần quan trọng bậc nhất của người Việt. Có nhiều cách bố trí của bàn thờ. Bàn thờ có thể kê trên giường cao, giường cầu hay bàn. Trên bàn thờ có khám (ngai, ỷ hay ảnh), mâm triện (mâm bồng), mâm dài (đài rượu, đài trầu, kê trên tam sơn) cùng ngũ sự (đỉnh, hai cây nến, hai cây đèn) hay tam sự (đỉnh, hai cây nến), bát hương. Y môn có thể bằng gỗ hay vải.

    Ăn:

    "Cơm tẻ, nước chè" là đồ ăn, thức uống cơ bản hàng ngày của người Việt. Đồ nếp chỉ gặp trong những ngày lễ tết. Trong bữa ăn hàng ngày thường có món canh rau hay canh cua, cá... Đặc biệt người Việt rất ưa dùng các loại mắm (mắm tôm, cá, tép, cáy...) và các loại dưa (cải, hành, cà, kiệu). Tương và các loại gia vị như ớt, tỏi, gừng... cũng thường thấy trong các bữa ăn. Rượu được dùng trong các dịp lễ tết, liên hoan... ¡n trầu, hút thuốc lào trước kia chẳng những là nhu cầu, thói quen mà c̣n đi vào cả lễ nghi phong tục.





    Bánh chưng ngày tết.

    Phương tiện vận chuyển:

    Phương tiện vận chuyển của người Việt rất phong phú và có thể phân hai loại như sau:

    * Bằng đường bộ có: gánh (gánh quang, gánh cặp, đ̣n gánh, đ̣n sóc, đ̣n càn...) vác, khiêng (đ̣n khiêng), cáng, đội, đeo (bị, tay nải...), cơng (ba lô, bao tải...). Thồ, chở bằng các loại xe: xe đạp, xe kéo, xe đẩy, xe ngựa, xe trâu, xe ḅ...

    *Bằng đường thuỷ có: thuyền, bè, xuồng, tàu... Mỗi loại này lại có nhiều kiểu dáng, to nhỏ, vật liệu chế tác và trang thiết bị khác nhau.

    Ma chay:

    Việc tổ chức tang ma của người Việt rất trang nghiêm, chu tất và thường được thực hiện qua các bước cơ bản sau: liệm, nhập quan, đưa đám, hạ huyệt, cúng cơm, cúng tuần "tứ cửu", cúng "bách mật", để tang, giỗ đầu, cải táng... và cứ mỗi độ Thanh Minh, mỗi kỳ giỗ tết, các gia đ́nh lại đi đắp lại mộ và tổ chức cúng lễ. Cải táng là một phong tục rất thiêng liêng của người Việt.

    Nhà mới:

    Người Việt có câu: "Lấy vợ hiền hoà, làm nhà hướng nam". Nhà hướng nam th́ ấm về mùa đông và mát về mùa hè. Khi làm nhà, ngoài việc chọn hướng c̣n phải xem tuổi và định ngày tháng tốt để khởi công xây cất. Và khi làm xong th́ chọn ngày tốt cúng rước tổ tiên về nhà mới và ăn mừng nhà mới.

    Thờ cúng:

    Thờ cúng tổ tiên là tín ngưỡng quan trọng nhất của người Việt. Bàn thờ được đặt ở nơi trang trọng nhất trong nhà: được cúng lễ vào các ngày giỗ, tết và các dịp tuần tiết trong năm. Tục thờ thổ công, táo quân, ông địa phổ biến ở các nơi. Rất nhiều gia đ́nh thờ Thành hoàng, chùa thờ Phật, nơi thờ Đức Khổng Tử hay đền thờ phúc thần... Một bộ phận cư dân ở nông thôn hay thành thị c̣n theo đạo Thiên chúa, Tin lành và và các tôn giáo khác như Cao đài, Hoà hảo....

    Lễ tết:

    Tết nguyên đán là cái tết lớn nhất trong một năm. Sau tết âm lịch là các hội mùa xuân. Ngoài ra c̣n có nhiều lễ tết truyền thống khác trong một năm: Rằm tháng giêng, tết Thanh minh, lễ Hạ điền, lễ Thượng điều, tết Đoan Ngọ, rằm tháng bẩy tết Trung thu, lễ cơm mới... Mỗi tết đều có ư nghĩa riêng và lễ thức tiến hành cũng khác nhau.

    Lịch:

    Âm lịch từ lâu đă đi vào cuộc sống, vào phong tục tập quán và tín ngưỡng của người Việt. Nhân dân ta dùng âm lịch để tính tuổi, tính ngày giỗ, tính thời vụ sản xuất, tính ngày tốt xấu để dùng cho các công việc lớn của cuộc đời như làm nhà, cưới hỏi, cải táng... Dương lịch là lịch pháp chính thức hiện nay, ngày càng được dùng rộng răi trong đời sống.

    Học:

    Người Việt từ lâu đă sử dụng chữ Hán, chữ Nôm và ngày nay chữ Quốc ngữ. Và ở kinh thành Thăng Long, ngay từ thời lư đă lập Văn Miếu - Quốc Tử Giám đào tạo các trí thức bậc cao, được coi là Trường Đại học đầu tiên của Việt Nam.

    Văn nghệ:

    Văn học dân gian với nhiều thể loại phong phú: truyện cổ tích, ca dao, dân ca, tục ngữ... phản ánh toàn bộ mọi mặt cuộc sống của dân tộc. Văn học dân gian góp phần to lớn vào việc giữ ǵn bản sắc dân tộc. Văn học viết cũng đă đạt được những thành tựu to lớn ở giai đoạn Lư - Trần và đặc biệt từ thế kỷ XV về sau với các cây bút thiên tài: Nguyễn Trăi, Nguyễn B́nh Khiêm, Nguyễn Du, Hồ Xuân Hương... Các bộ môn nghệ thuật như mỹ thuật, âm nhạc, sân khấu... phát triển cao, được chuyên nghiệp hoá.

    Chơi:

    Người Việt có rất nhiều tṛ chơi cho mỗi lứa tuổi, mỗi giới, mỗi mùa, cho cá nhân và cho tập thể. Có những tṛ chơi thể hiện thú thưởng thức rất thanh cao như thả chim, thả diều, cờ tướng... Lại có những tṛ chơi mang tính thể thao và cộng đồng mạnh mẽ như kéo co, đánh đu, đánh vật, đua thuyền. Rất nhiều tṛ chơi mang dấu ấn lịch sử và đậm đà bản sắc như vật cù, nấu cơm thi, đánh pháo đất. Tṛ chơi trẻ em th́ rất nhiều và mỗi địa phương mỗi sắc thái khác nhau. Lễ hội mùa xuân là nơi tập trung rất nhiều cho chơi dân tộc.



  2. #2
    Thành viên

    Ngày tham gia
    Dec 2010
    Bài viết
    2.149
    Next Level: 1.351



    Làng mạc Việt Nam. Ảnh: Internet.


    cái này phải ghi là làng mạc của người Kinh chứ
    lỗi rồi nhé

    II_TKV_II đến từ tập đoàn ANI-Legend
    1 con gà thích chém giết




Quyền viết bài

  • Bạn không thể gửi chủ đề mới
  • Bạn không thể gửi trả lời
  • Bạn không thể gửi file đính kèm
  • Bạn không thể sửa bài viết của ḿnh